Home

Particulieren

Ondernemingen

Overheden

Het recht

Het gerecht

Over ons

Stel uw vraag

Naburige rechten
facebook facebook
  • Register


ALGEMEEN

Via een regime dat zeer gelijklopend is met dat van het auteursrecht, worden via een aantal zogenaamde 'naburige rechten' een aantal prestaties beschermd, zijnde die van :

(i) uitvoerende kunstenaars
(ii) muziek- en film producenten
(iii) omroeporganisaties 
(iv) databank producenten

 De eerste drie vormen van naburige rechten zijn terug te vinden in de wet betreffende het auteursrecht en de naburige rechten van 30 juni 1994.

De rechten van databank producenten worden geregeld in de wet houdende omzetting in Belgisch recht van de Europese richtlijn van 11 maart 1996 betreffende de rechtsbescherming van databanken van 31 augustus 1998.


UITVOERENDE KUNSTENAARS

Diegenen die een een werk van letterkunde of kunst uit- of opvoeren, krijgen bescherming op de interpretatie die zij aan dit werk geven. Hierbij kan gedacht worden aan zangers, acteurs, muzikanten, dansers etc. De interpretatie moest wel een artistiek karakter hebben zodat zuivere technische prestaties (zoals van licht- of geluidstechnici) niet beschermd worden.

Uitvoerende kunstenaars bezitten een aantal exploitatierechten op hun op- of uitvoeringen. Zij beschikken over een reproductierecht (denk bvb. aan de opname van een concert) en een publiek mededelingsrecht (denk bvb. aan de uitzending van een concert). Bij live voorstellingen door een ensemble  wordt toestemming evenwel rechtsgeldig gegeven door de solisten, de dirigent, de regisseurs en door de groepsdirecteur. 

Uitvoerende kunstenaars beschikken tevens over onvervreemdbare morele rechten, zoals het recht op naamsvermelding (doch uitgeoefend conform de eerlijke beroepsgebruiken) en het recht om zich te verzetten tegen elke misvorming, verminking of andere wijziging van hun prestatie (of wijziging die hun eer of reputatie kan aantasten).

De regels die van toepassing zijn op overeenkomsten inzake de overdracht van de exploitatierechten van uitvoerende kunstenaars zijn analoog als die in het auteursrecht. Ook hier geldt overigens het vermoeden van overdracht aan de producent voor prestaties van uitvoerende kunstenaars die aan de totstandkoming van een audiovisueel werk hebben deelgenomen.

Op de exploitatierechten van uitvoerende kunstenaars bestaan een aantal uitzonderingen (all dan niet gecompenseerd door vergoedingsrechten) die sterk gelijklopend zijn met die in het auteursrecht. Een belangrijke aanvullende uitzondering is die van de secundaire mededeling van gefixeerde of uitgezonden prestaties. Zo dient immers geen toestemming te worden gevraagd voor de mededeling ervan op openbare plaatsen waar geen toegangsgeld wordt gevraagd. Als compensatievergoeding voor deze uitzondering wordt de zogenaamde 'billijke vergoeding' geïnd (door PlayRight).

Het recht van de uitvoerende kunstenaar geldt 50 jaar te rekenen vanaf de datum van de prestatie (voor uitvoerders van muziekwerken wordt deze termijn binnenkort verlangd naar 70 jaar).


MUZIEK- EN FILMPRODUCENTEN

Muziek- en filmproducenten verkrijgen bescherming op de eerste vastlegging (fixatie) van geluid en/of beeld op een bepaalde drager. De muziek producent (de Auteurswet spreekt over de producent van een fonogram)  is de natuurlijke of rechtspersoon die als eerste het geluid van een uitvoering of van andere geluiden vastlegt. De filmproducent (de Auteurswet spreekt van de producent van eerste vastlegging van films) is de natuurlijke of rechtspersoon die als eerste een cinematografisch of audiovisueel werk of bewegende beelden, met of zonder geluid vastlegt.

Muziek- en filmproducenten beschikken over de traditionele exploitatierechten, zoals reproductierecht, distributierecht, verhuur- en uitleenrecht, en publiek mededelingsrecht. Dezelfde uitzonderingen als bij uitvoerende kunstenaars zijn van toepassing (de uitzondering waarvoor de 'billijke vergoeding' dient te worden betaald, wordt hier geïnd door Simim).

Het recht van muziek- en filmproducenten geldt gedurende 50 jaar na de vastlegging (deze termijn wordt voor muziekproducenten binnenkort verlengd tot 70 jaar indien zij aantonen dat zij in deze bijkomende 20 jaar voldoende exemplaren van de opname zullen blijven aanbieden).


OMROEPORGANISATIES

Omroeporganisaties krijgen bescherming met betrekking tot hun uitzendingen (zowel radio als televisie uitzendingen), en dit ongeacht of deze uitzendingen via de ether of niet gebeuren, dan wel via kabel of sateliet.

Omroeporganisaties beschikken over het recht om (i) hun uitzendingen rechtstreeks of uitgesteld uit te zenden (waaronder ook de doorgifte via kabel en sateliet), (ii) het maken van reproducties van hun uitzendingen, (iii) het publiek mededelen of beschikbaar stellen van hun uitzendingen. Ook hier zijn dezelfde uitzonderingen van toepassing.

Het recht van omroeporganisaties geldt gedurende 50 jaar te rekenen vanaf de eerste uitzending.


DATABANKPRODUCENTEN

Onder een databank wordt verstaan, 'een verzameling van werken, gegevens of andere zelfstandige elementen, systematisch of methodisch geordend, en afzonderlijk met elektronische middelen of anderzijds toegankelijk'. Producten van databanken die in hun keuze of rangschikking van de inhoud een substantiële investering hebben gevergd, kunnen van een specifieke bescherming genieten. Deze investering moet slaan op de verkrijging, de controle of de presentatie van de inhoud van de databank.

Aan databankproducten komt een recht tot opvraging en een recht tot hergebruik toe. Deze rechten kunnen naar analogie met het auteursrecht vergeleken worden met het reproductie- en publiek mededelingsrecht. Het recht tot opvraging behelst de permanente of tijdelijke overbrenging van de inhoud van een databank of van een substantieel deel ervan. Het recht tot hergebruik is elke vorm van aan het publiek ter beschikbaar stellen van de inhoud van een databank of van een substantieel deel ervan. Onder substantiële kan worden verstaan een in kwantitatief opzicht substantieel deel van een databank (in verhouding dus tot de omvang van de databank), maar ook van een in kwalitatief opzicht substantieel deel van de inhoud van een databank (wanneer dit kleinere deel een belangrijke investering vertegenwoordigt). 

Op het databankrecht zijn een aantal uitzonderingen van toepassing die minder omvangrijk zijn dan in het auteursrechtelijk regime (zoals opvraging voor particuliere doeleinden of voor onderwijs/wetenschappelijk onderzoek).

Het databankrecht geldt gedurende 15 jaar vertrekkende vanaf de datum waarop de databank werd voltooid of voor het eerst aan het publiek werd beschikbaar gesteld. Telkens wanneer substantiële wijzigingen (in kwalitatief of kwantitatief opzicht) aan de inhoud van een databank werden toegebracht, begint een nieuwe termijn van 15 jaar te lopen.

Home

Particulieren

Ondernemingen

Overheden

Het recht

Het gerecht

Over ons

Stel uw vraag

Ons adres:
Bollebergen 2a bus 20
9052 Gent-Zwijnaarde
Contactgegevens:
Tel.: +32 (0)9 334 94 70
Fax: +32 (0)9 334 94 77
E-mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Disclaimer

De informatie beschikbaar op of via deze website is louter van algemene aard en is uitsluitend bedoeld voor algemeen gebruik. De informatie is niet aangepast aan persoonlijke of specifieke omstandigheden, en vormt derhalve geen juridisch advies. Aan de informatie kunnen geen rechten worden ontleend.

Hoewel bij de samenstelling van de inhoud van de website de grootst mogelijke inspanning tot zorgvuldigheid is betracht, is het niet uitgesloten dat bepaalde informatie verouderd, onvolledig of anderszins onjuist kan zijn. Er worden dan ook geen garanties geven met betrekking tot de aard of de inhoud van de informatie op de website.

De website geniet auteursrechtelijke bescherming. Uw toegang tot de website en de aldaar ter beschikking gestelde informatie houdt geen enkele overdracht van enige intellectuele eigendomsrechten in. De informatie die u op of via de website ter beschikking wordt gesteld, mag enkel voor uw eigen interne doeleinden worden aangewend. U onthoudt zich ervan deze informatie of bestanden voor enige andere doeleinden te gebruiken, in het bijzonder door deze op commerciële wijze te exploiteren.